Διαδικτυακό περιοδικό ΝΕΟΣ ΕΣΠΕΡΟΣ online της ομάδας συντακτών του περιοδικού ΥΦΟΣ * http://www.yfos-texnes.blospot.gr
Έσπερος ένα από τα καλλιτεχνικά περιοδικά πριν το 1900, τα οποία άφησαν εποχή στον ελληνικό δημοσιογραφικό κόσμο.
Ο Έσπερος εκδόθηκε το 1811 στην Λειψία από τον Ιωάννη Περβάνογλου,και συνεχίστηκε να εκδίδεται επί επτά έτη.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
Πέμπτη 2 Ιουνίου 2016
Σινεμά online: «Η θεωρία των πάντων», μια ταινία για τον Stephen ...
Σινεμά online: «Η θεωρία των πάντων», μια ταινία για τον Stephen ...: ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ & ΕΠΙΣΤΗΜΗ Ο Stephen Hawking (Eddie Redmayne) και η γυναίκα του Jane Wilde (Felicity Jones), σε μια σκην...
Πέμπτη 26 Μαΐου 2016
Όσο υπάρχουν άνθρωποι
Όσο υπάρχουν άνθρωποι
θα ζούμε ανάμεσα σε μύθους
και αλήθειες.
Του Θοδωρή Γιαννόπουλου
Μύθοι και αλήθειες, δυο δρόμοι πάντα ξέχωροι αλλά παράλληλοι, σκοπός είναι όταν τους συναντάς τι μπορείς να καταλάβεις διότι ένας μύθος ναι μεν κρύβει μια αλήθεια και από την άλλη μια αλήθεια μπορεί να κρύβει και ένα ψέμα.
Όλοι οι μύθοι κρύβουν και μια αλήθεια. Είναι σαν το κρασί, που όσο περνά ο καιρός του τόσο ωραιότερο γίνεται, κρύβοντας μέσα του την βράση του που απλόχερα την δίνει σε αυτόν που το πίνει.
Στην ουσία κάθε τι που γράφουμε είναι συναισθήματα, χαράς ή λύπης τα όποια προέρχονται από στιγμές που ζήσαμε ή θέλουμε να ζήσουμε.
Μερικοί έχουν το ταλέντο να μπορούν να τα εκφράσουν μέσα από ένα πίνακα, ένα τραγούδι, ένα ποίημα και ούτω καθ’ εξής, τέχνη. Βέβαια αυτό είναι ένα κομμάτι της, αλλά συμφώνα με τους περισσότερους «καλλιτέχνες» το να μπορείς να βγάλεις όσα αισθάνεσαι σε μια στιγμή είναι πολύ σπουδαίο.
Το παράξενο της υπόθεσης είναι ότι κάποιος που εκφράζει όλα αυτά δεν υστερεί από κάποιον που δεν το κάνει.
Πόσοι κάτσαμε σε ένα μπαλκόνι χαζεύοντας το φεγγάρι κάνοντας το να αφουγκραστεί τις σκέψεις μας;
Πόσοι έχουμε πάρει αγκαλιά τον άνθρωπο μας σε μια ανατολή, ή πόσες φορές νιώσαμε μέσα από τις 4 εποχές διαφορετικά συναισθήματα και πολλές άλλες σκηνές που είναι μέσα στο μυαλό σαν εικόνες που έχουμε ζήσει;
Όλοι στην ζωή μας πληγωθήκαμε και πονέσαμε, αλλά αν, μετά από αυτό, είχαμε για πάντα απομονώσει τα συναισθήματά μας, ώστε να μην ξαναδεθούμε με κανέναν, τότε δεν θα είχαμε βρει και την αληθινή αγάπη. Πέρα όμως από αυτό, υπάρχει και ο χαρακτήρας του ανθρώπου, που αν είναι συναισθηματικός, όσες φορές και αν γονατίσει στη πορεία της ζωής του, άλλες τόσες θα μπορέσει να σταθεί στα πόδια του ξανά.
____________
Διαβάστε περισσότερα Όσο υπάρχουν άνθρωποι - Εναλλακτική Δράση http://enallaktikidrasi.com/2016/05/oso-yparchoun-anthropoi/#ixzz49nPIPvD1
Παρασκευή 15 Απριλίου 2016
ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΜΝΗΜΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΗΛΙΑ ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟ και η προβολή του ντοκιμαντέρ «Καιρός για ήρωες» της Καλλιόπης Λεγάκη και του Άγγελου Κοβότσου
ΤΟΝ ΜΑΧΗΤΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟ 15/04/2016
Ειδική εκδήλωση μνήμης και τιμής για τον μαχητή της δημοσιογραφίας Ηλία Δημητρακόπουλο πραγματοποιεί το Δ.Σ. του Μορφωτικού Ιδρύματος της ΕΣΗΕΑ στις 20 Απριλίου και ώρα 6.30 μ.μ. στο κτίριο της ΕΣΗΕΑ (Ακαδημίας 20, αίθουσα «Γ. Καράντζα», α΄ όροφος).
Στην εκδήλωση αυτή, για την οποία είχε ενημερωθεί και ο ίδιος πριν φύγει από τη ζωή, και είχε χαρεί ιδιαίτερα, θα μιλήσουν η Χριστίνα Μουστακλή και ο Ροβήρος Μανθούλης.
Μετά τις ομιλίες θα προβληθεί το ντοκιμαντέρ «Καιρός για ήρωες» της Καλλιόπης Λεγάκη και του Άγγελου Κοβότσου.
Πρόκειται, για την κινηματογραφική συνάντηση του Ροβήρου Μανθούλη με τον Ηλία Δημητρακόπουλο μέσα από την οποία περνά η ιστορία της νεότερης Ελλάδας.
Το 1943 ήταν ο νεότερος σε ηλικία κρατούμενος των κατοχικών δυνάμεων στις Φυλακές Αβέρωφ. Μετά τον πόλεμο, έγινε πολιτικός συντάκτης της «Καθημερινής». Στη συνέχεια υπήρξε πολιτικός και διπλωματικός συνεργάτης του «Έθνους», της «Άθενς Ντέιλι Ποστ» και πολιτικός συντάκτης της «Μακεδονίας». Επίσης διετέλεσε ανταποκριτής των αμερικανικών περιοδικών «Τάϊμ» και «Λάϊφ» καθώς και της εφημερίδας «Χέραλντ Τριμπιούν» της Ν. Υόρκης, μέχρι της διακοπής της εκδόσεώς της. Διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στην επιστροφή του Μακάριου από την εξορία του στις Σεϊχέλες και στην εκλογική ήττα του Κ. Καραμανλή το 1963.
Με την επιβολή της δικτατορίας το 1967, κατέφυγε στη Δανία και στη συνέχεια στις ΗΠΑ, όπου ανέπτυξε σημαντική αντιδικτατορική δράση. Έγινε πολιτικός σύμβουλος του γερουσιαστή και υποψηφίου προέδρου των ΗΠΑ, Τζορτζ Μαγκόβερν, ενώ στο πλαίσιο της αντιδικτατορικής του δραστηριότητας προσέγγισε επιφανείς αμερικανούς πολιτικούς, όπως ο Τεντ Κένεντι κ.α. Ήταν δε αυτός που αποκάλυψε τη χρηματοδότηση της προεκλογικής εκστρατείας του Νίξον από τον Τομ Πάπας και συνέλεξε στοιχεία για την προσαγωγή του Κίσινγκερ στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, ως βασικού υπόπτου για την τραγωδία της Κύπρου.
Μετά την κατάρρευση της Χούντας επέστρεψε στην Ελλάδα. Για την προσφορά του τιμήθηκε από τον πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας, Κάρολο Παπούλια, με τον Ταξιάρχη του Τάγματος του Φοίνικα σε ειδική τελετή που πραγματοποιήθηκε στην ελληνική πρεσβεία στις ΗΠΑ. Παρόντες ήταν ο γερουσιαστής Μαγκόβερν, ο βραβευμένος με Πούλιτζερ, Σέιμουρ Χερς, Κρίστοφερ Χίτσενς. Έχει επίσης τιμηθεί με το μετάλλιο Εθνικής Αντίστασης, καθώς και με άλλα ξένα παράσημα.
Έχει συγγράψει το βιβλίο «Η Απειλή Δικτατορίας», το οποίο εκδόθηκε τη δεκαετία του 1960 και τόνιζε τον κίνδυνο επιβολής στρατιωτικού καθεστώτος.
Αξίζει να σημειωθεί, ότι εδώ και λίγο καιρό ο Αμερικανός δημοσιογράφος Τζέιμς Μπάρον έχει αναλάβει να γράψει τη βιογραφία του, η οποία πρόκειται να εκδοθεί στις ΗΠΑ.
Είσοδος ελεύθερη.
Κυριακή 3 Απριλίου 2016
Φιλολογικός Λούσιος: Έφυγε από τη ζωή ο εκδότης Δημήτρης Παπαδήμας
Φιλολογικός Λούσιος: Έφυγε από τη ζωή ο εκδότης Δημήτρης Παπαδήμας:
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Σε ηλικία 92 ετών, «έφυγε» από τη ζωή το βράδυ της Παρασκευής | ΕΦ.ΣΥΝ./Μάριος Βαλασόπουλος ...
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Σε ηλικία 92 ετών, «έφυγε» από τη ζωή το βράδυ της Παρασκευής | ΕΦ.ΣΥΝ./Μάριος Βαλασόπουλος ...
Σε ηλικία 92 ετών, «έφυγε» από τη ζωή το βράδυ της Παρασκευής
| ΕΦ.ΣΥΝ./Μάριος Βαλασόπουλος
Σάββατο 19 Μαρτίου 2016
Ανδρέας Κάλβος.Ωιδή πρώτη [ Ι ] Ο ΦΙΛΟΠΑΤΡΙΣ
Ώ φιλτάτη πατρίς,...
Ωιδή πρώτη [ Ι ]
Ο ΦΙΛΟΠΑΤΡΙΣ
Ώ φιλτάτη πατρίς,
ώ θαυμασία νήσος,
Ζάκυνθε! σύ μου έδωκας
την πνοήν, και του Απόλλωνος
τα χρυσά δώρα!
ώ θαυμασία νήσος,
Ζάκυνθε! σύ μου έδωκας
την πνοήν, και του Απόλλωνος
τα χρυσά δώρα!
Ας μη μου δώση η μοίρα μου
εις ξένην γην τον τάφον,
είναι γλυκύς ο θάνατος
μόνον όταν κοιμώμεθα
εις την πατρίδα.
εις ξένην γην τον τάφον,
είναι γλυκύς ο θάνατος
μόνον όταν κοιμώμεθα
εις την πατρίδα.
Στις 19 Μαρτίου του 1960 μεταφέρονται στην γενέθλιον Ζάκυνθο τα οστά του Εθνικού ποιητή Ανδρέα Κάλβου.
"...Κράτει λοιπόν ώ γέροντα,
την επιτύμβιον πλάκα.
Το πεπαλαιομένον σου
τραγούδι κράτει. Φύγε,
παραίτησόν μας.
"...Κράτει λοιπόν ώ γέροντα,
την επιτύμβιον πλάκα.
Το πεπαλαιομένον σου
τραγούδι κράτει. Φύγε,
παραίτησόν μας.
Μικράν, μικράν, κατάπτυστον
ψυχήν έχουν αι μάζαι,
ιδιοτελή καρδίαν,
και παρειάν αναίσθητον
εις τους κολάφους.
ψυχήν έχουν αι μάζαι,
ιδιοτελή καρδίαν,
και παρειάν αναίσθητον
εις τους κολάφους.
(Από το ποίημα του Κ.Καρυωτάκη: "Εις Ανδρέαν Κάλβον").
Γεννήθηκε στην Ζάκυνθο τον Μάρτιο του 1792 και πέθανε στο Lout της Βόρειας Αγγλίας το 1869. Έγραψε είκοσι ωδές περιλαμβανόμενες σε δύο σε δύο συλλογές, τη "Λύρα" (1824) και "τα Λυρικά" (1826). 'Η γνώμη μου είναι .οτι η διαρκής αισθητική έλξη που ασκούν οι ωδές του Κάλβου μέχρι σήμερα δεν οφείλεται μόνο στην αποδέσμευσή τους από το εθνοκεντρικό περιεχόμενό τους, υπαγορευμένο επιτακτικά από τις ιστορικές ανάγκες του καιρού της σύνθεσής τους, αλλά και στο νέο φωτισμό αυτού του περιεχομένου, ιδωμένου από την σκοπιά των δικών μας ημερών. (Ευριπίδης Γαραντούδης, από την εισαγωγή "Ανδρέας Κάλβος" εκδ.: "Ίκαρος").
Σαν σήμερα 19 Μαρτίου 1960, μεταφέρονται στην Ελλάδα τα οστά του μεγάλου βάρδου της ποίησης Ανδρέα Κάλβου. Παραθέτουμε απόσπασμα από την εφημερίδα "Ηνωμένος Τύπος" (22-3-1960)
ZAKINTHOS-NET.GR
Πέμπτη 17 Μαρτίου 2016
Ιστορία και λογοτεχνία
Ιστορία, φιλοσοφία, άνθρωποι, λογοτεχνία
Η Ιστορία είναι η επιστήμη που μελετά το παρελθόν, και κυρίως το παρελθόν του ανθρώπινου είδους. «Ο,τι έγινε έγινε», λέει η παραδοσιακή σοφία ή, στα αγγλικά, «What is done cannot be undone». Από αυτές τις ρήσεις διαφαίνεται μιαν αντίληψη κοιμητηρίου για την Ιστορία: τα περασμένα γεγονότα ευθυγραμμισμένα το ένα δίπλα στο άλλο σαν σε μια σειρά από τάφους∙ η οριστική τους έννοια πρέπει να ερευνηθεί μια για πάντα∙ κι ας αναπαύονται εν ειρήνη.
Αντίθετα, σκεφτόμαστε την Ιστορία σαν μια πολύτιμη διασκεδαστική αρένα. Βέβαια η γεωγραφία προσφέρει πολλά ερεθίσματα, και φυσικά φανταστικές προβολές καταφθάνουν από επιστημονικές (κοσμολογικές, νευρολογικές, υποατομικές…) και φιλοσοφικές θεωρίες, αλλά για να βρει σύνθετες ανθρώπινες σχέσεις, έντονες και αναπάντεχες δραματοποιήσεις των χιλίων διαφορετικών φαντασμάτων που αναταράσσονται στον εσωτερικό μας διάλογο, η Ιστορία έχει μία μόνο πιστευτή εναλλακτική οδό: τη λογοτεχνία. Με το πλεονέκτημα πάνω στην τελευταία, την ανωτερότητα εκείνου που θεωρείται ως πραγματικό ενάντια σε ό,τι δηλώνεται ως φανταστικό.
Η αντίληψή μας για την Ιστορία έχει δύο κυρίαρχες αλληλένδετες μορφές. Η πρώτη, ολόκληρη η Ιστορία, μας αφορά άμεσα και μπορεί να έχει σημαντική και ευεργετική επιρροή επάνω μας.
Η ιστορία της επιστήμης, της τέχνης και της φιλοσοφίας, για παράδειγμα, δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ως συλλογή από κέρινα αγαλματίδια (ή μουσεία τρόμου), αλλά ως λεπτομερείς και παθιασμένοι διάλογοι με πρόσωπα μεγάλου κύρους, όπου διδάσκονται απελευθερωτικές κινήσεις και ιδέες. Η δεύτερη, η αίσθηση της Ιστορίας, δεν μπορεί να είναι εξαντλητική, γιατί η Ιστορία δεν υπάρχει.
Αντίθετα, υπάρχουν οι ιστορίες∙ τα αμέτρητα αντιφατικά και ανεκπλήρωτα προγράμματα που παρουσιάζονται στη διάσταση του χρόνου, που αναζητούν να γραφούν και να ξαναγραφούν αντίστοιχα, πέρα από την αναπόφευκτη λήξη που τους έχουν αναθέσει τα εγχειρίδια∙ το πανδαιμόνιο από φωνές που τείνουν προς μια σταθερή προσπάθεια προσδιορισμού, καμιά φορά καταπιεσμένες από τον θόρυβο των άλλων, αλλά πάντα έτοιμες να ανακάμψουν στον ορίζοντα της συνείδησής μας.
Το τι ακριβώς «πραγματικά» συνέβη σε κάποιο χρόνο ή σε κάποια περίοδο είναι ένα ερώτημα που θα παραμένει πάντα ανοιχτό, ενώ διαφορετικοί ερμηνευτές προβάλλουν σ’ εκείνο τον χρόνο ή σ’ εκείνη την περίοδο τα ενδιαφέροντά τους και τις επιθυμίες τους, αναδεικνύοντας ολόκληρη την πολλαπλή δυναμική του παρελθόντος.
Κατ’ αυτόν τον τρόπο είναι προφανές ότι ανάμεσα στην Ιστορία και τη λογοτεχνία δεν υπάρχει αντίθεση αλλά συνέχεια: και η λογοτεχνία είναι φτιαγμένη από ιστορίες, και ακόμη κι αυτές οι ιστορίες έχουν μια αξία, μόνο στον βαθμό που διεκδικούν μια δική τους πραγματικότητα.
Η υπεροχή της Ιστορίας γεννιέται από τον μεγαλύτερο πλούτο προσώπων και θεμάτων. Αυτός ο πλούτος όμως δεν θα έχει αποτελέσματα, δεν θα δώσει τη θέση του σ’ ένα σύνθετο και πολύπλοκο παιχνίδι, δηλαδή σε τελευταία ανάλυση δεν θα εκδηλώσει αυτήν την υπεροχή αν, με τη δικαιολογία ότι παρουσιάζει τα αληθινά «γεγονότα», αρνηθεί να αναπτυχθεί με εκπαιδευτικό τρόπο, δηλαδή να μεταφράσει τα γεγονότα σε παραδείγματα, δηλαδή λογοτεχνία.
Για μας δεν υπάρχει αυθεντική Ιστορία που δεν είναι και ηθική Ιστορία.
*ομότιμος καθηγητής ΑΠΘ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:Ανθρωπιστική κρίση ή καταστροφή;
Κυριακή 24 Ιανουαρίου 2016
Δημήτρης Μαρωνίτης: Αυτό που κυρίως με ενδιαφέρει είναι να δείξω τον ιδιαίτερα γόνιμο διάλογο της νεοελληνικής ποίησης με την αρχαιοελληνική
Συνομιλώντας με τον Δημήτρη Μαρωνίτη
Ο Δημήτρης Ν. Μαρωνίτης μιλάει στον Κώστα Κατσουλάρη για τον γόνιμο διάλογο της σύγχρονης ποίησης με την αρχαιοελληνική, αλλά και για τη μετάφραση της Ιλιάδας.
Εκδόθηκε το (2009) ο τόμος «Επέτειος: Κρίση και σχόλια για το έργο του Δ. Ν. Μαρωνίτη 2008 – 2009» στον οποίο γνωστοί φιλόλογοι, κριτικοί και δημοσιογράφοι καταθέτουν την άποψή τους για όψεις του φιλολογικού και κριτικού έργου του Δημήτρη Μαρωνίτη. Την επιμέλεια του τόμου έχει ο Νάσος Βαγενάς, ενώ αφορμή για την έκδοση ήταν τα 80χρονα (γεν. 1929) του γνωστού φιλολόγου, πανεπιστημιακού και επιφυλλιδογράφου.
K.K.: Πώς κρίνετε τη σκέψη ότι η Γενιά του 30 επινόησε μια Ελλάδα με ένα βάθος ιστορικό, μια προβολή στο μέλλον, με μια λυρική υπόσταση, η οποία στην πορεία χάθηκε, κατέρρευσε;
Εκδόθηκε το (2009) ο τόμος «Επέτειος: Κρίση και σχόλια για το έργο του Δ. Ν. Μαρωνίτη 2008 – 2009» στον οποίο γνωστοί φιλόλογοι, κριτικοί και δημοσιογράφοι καταθέτουν την άποψή τους για όψεις του φιλολογικού και κριτικού έργου του Δημήτρη Μαρωνίτη. Την επιμέλεια του τόμου έχει ο Νάσος Βαγενάς, ενώ αφορμή για την έκδοση ήταν τα 80χρονα (γεν. 1929) του γνωστού φιλολόγου, πανεπιστημιακού και επιφυλλιδογράφου.
Κ.Κ.: Πώς νιώθετε που υποδέχεστε έναν τόμο αφιερωμένο στο έργο σας;
Δ.Μ.: Είναι ενδεχομένως λίγο μακάβριο, αλλά ομολογώ ότι μου προκαλεί συγκίνηση και κολακεία. Φαντάζει ίσως «παράδοξο» το γεγονός ότι κείμενα δοκιμιακά –αφού η ενασχόλησή μου με την νεοελληνική λογοτεχνία είναι δοκιμιακού τύπου– σχολιάζονται με άλλα δοκιμιακά κείμενα. Είναι όμως ευτύχημα, γιατί ο δοκιμιακός λόγος, δείκτης του επιπέδου στοχαστικότητας μιας κοινωνίας, βρίσκεται στα τελευταία χρόνια σε υποχώρηση.
K.K.: Θα έλεγε κανείς ότι παίζετε σε δύο «γήπεδα»: Σε αυτό της αρχαιοελληνικής λογοτεχνίας και ποίησης όσο και σε αυτό το νεοελληνικής...
Αυτό που κυρίως με ενδιαφέρει είναι να δείξω τον ιδιαίτερα γόνιμο διάλογο της νεοελληνικής ποίησης με την αρχαιοελληνική.
Δ.Μ.: Αυτό που κυρίως με ενδιαφέρει είναι να δείξω τον ιδιαίτερα γόνιμο διάλογο της νεοελληνικής ποίησης με την αρχαιοελληνική. Θα νόμιζε κανείς ότι και εδώ θα είχαμε να κάνουμε με τη γνωστή μυθοποιητική στάση των ελλήνων, τη μίζερη και κομπλεξική στάση μας απέναντι στους Αρχαίους. Ωστόσο, μια πιο προσεκτική ανάγνωση δείχνει ότι τουλάχιστον οι μείζονες ποιητές αντικρύζουν θαρραλέα, και κάποτε με μια τόλμη ιδιαίτερης οξύτητας της αρχαιοελληνική γραμματεία.
K.K.: Το σημαντικότερο παράδειγμα;
Δ.Μ.: Αναμφίβολα ο Καβάφης, ο οποίος έχει γράψει πολλά ποιήματα με αφορμές από τον Όμηρο, ή και από τον Αισχύλο. Η αναφορά που γίνεται στο αρχαιοελληνικό πρότυπο είναι κριτική και η κριτική αυτή φτάνει συχνά σε μεγάλο βάθος. Παρόμοια πράγματα κάνει και ο Σεφέρης, κυρίως σε ποίηματα από το «Μυθιστόρημα», το ίδιο και με πολύ τολμηρό τρόπο κάνει και ο Ρίτσος, τόσο στα μεγάλα συνθέματα της «Τέταρτης Διάστασης» όσο και σε διάσπαρτα μικρότερα ποιήματα, τα οποία ονομάζω «Μικρά Ομηρικά».
K.K.: Αυτή η γόνιμη συνομιλία τελειώνει με τον Ρίτσο;
Δ.Μ.: Συνεχίζεται, αποκτά όμως διαφορετικά ποιοτικά χαρακτηριστικά. Στην πρώτη μεταπολεμική γενιά για παράδειγμα, υπάρχει η «Πύλη των Λεόντων» του Πατρίκιου, αλλά και ο Σαχτούρης έχει ποιήματα με αρχαιόθεμα. Ακόμη και νεότεροι, π.χ. ο Ντίνος ο Χριστιανόπουλος έχει ποίημα που το λένε «Αντιγόνης υπέρ Οιδίποδος».
K.K.: Στην πεζογραφία;
Δ.Μ.: Επίσης. Για παράδειγμα, αρχαιοελληνικά θέματα πραγματεύεται σε πολλά πεζά του ο Γιώργος Χειμωνάς. Σε καίρια κείμενά του όπως είναι ο «Αδελφός» ή ο «Γάμος» οι αναφορές του στον μύθο των Ατρειδών είναι πολύ σημαντικές και, θα έλεγα, παραβατικές. Χωρίς την υποτέλεια και τη μιζέρια με την οποία έχουμε συνηθίσει να αντιμετωπίζουμε τα κείμενα αυτά...
K.K.: Αλλάζω θέμα: Λέτε ότι ο Σεφέρης δεν δέχτηκε να αναλάβει τον ρόλο του «Εθνικού Ποιητή», ενώ αντίθετα ο Ελύτης τον υποδέχθηκε πιο θερμά...
Προσωπικά, συντάσσομαι περισσότερο με τη στάση του Σεφέρη και λιγότερο με τη στάση του Ελύτη, στον οποίο ενίοτε τα πράγματα παίρνουν έναν χαρακτήρα όχι ολισθηρό, αλλά εν πάση περιπτώσει ρητορικότερο απ’ όσο μου ταιριάζει εμένα ως μελετητή.
Δ.Μ.: Υπάρχουν διάφοροι τύποι «εθνικού ποιητή» από τον Διονύσιο Σολωμό έως τις μέρες μας. Και πράγματι υπάρχει ένα πολύ ενδιαφέρον τόξο από κάπως ρητορικότερες εφαρμογές ποίησης αυτής της κατεύθυνσης, λιγότερο στον Σολωμό αλλά σίγουρα στον Βαλαωρίτη, ή πιο ενθουσιαστικές, όπως στην περίπτωση του Σικελιανού και του Ελύτη. Από αυτή την άποψη, προσωπικά, συντάσσομαι περισσότερο με τη στάση του Σεφέρη και λιγότερο με τη στάση του Ελύτη, στον οποίο ενίοτε τα πράγματα παίρνουν έναν χαρακτήρα όχι ολισθηρό, αλλά εν πάση περιπτώσει ρητορικότερο απ’ όσο μου ταιριάζει εμένα ως μελετητή.
K.K.: Χρόνια τώρα γίνεται στον Σεφέρη μια κριτική, η οποία επανέρχεται με διάφορες αφορμές, που τον τοποθετεί από την πλευρά ενός άδηλου ελληνοκεντρισμού...
Δ.Μ.: Μόνο ελληνοκεντρικός και συντηρητικός και κλεισμένος μέσα στον εθνογεωγραφικό μας χώρο δεν είναι ο Σεφέρης. Πρόκειται για εσκεμμένη παρεξήγηση, για στρέβλωση...
K.K.: Γιατί «εσκεμμένη»; Ίσως είναι απλώς μια άλλη άποψη...
Δ.Μ.: Διακρίνει κανείς έναν εύκολο επαναστατικό οίστρο να χωρίσουμε τους ποιητές και τους συγγραφείς σε τολμηρότερους και ρηξικέλευθους και φρονιμότερους και συντηρητικούς. Έχω την εντύπωση ότι ο Σεφέρης –και τελειώνω, γιατί εγώ είμαι σεφερικός και το λέω ευθαρσώς και το δείχνω και με τα έργα μου– και με την ποίησή του, κι ως ένα σημείο και με τη στάση του την ανθρώπινη και την πολιτική, κινήθηκε πάντοτε σ’ ένα βαθύτερο επίπεδο όπου λαμβάνονται περισσότερο υπόψη τα καίρια ανθρωπολογικά προβλήματα και όχι τόσο επίκαιρα ζητήματα – αν και η ποίησή του έχει και αιχμές που αναφέρονται σε σύγχρονα πολιτικά προβλήματα, με εμβληματικότερα αυτά για τον κυπριακό αγώνα.
Δ.Μ.: Είναι ένα πολύ μεγάλο θέμα που ίσως θέλει σήμερα, με τα νέα δεδομένα που έχουν προκύψει, μια πιο ανανεωμένη αντιμετώπιση. Η περίφημη Γενιά του 30, πέρα από τον νεωτερικό της χαρακτήρα και τον ευρωπαϊκό της προσανατολισμό, στήνει και ένα μοντέλο εξευρωπαϊσμού για τον νεοελληνικό χώρο. Από μια άποψη, ήταν μια αισιόδοξη προοπτική: Εμβάθυνση, διεύρυνση του νεοελληνικού χώρου, ανανέωση με τάση ένταξης στο ευρωπαϊκό τοπίο. Εγώ συντάσσομαι με την άποψη ότι ήταν μια πολύ γόνιμη γενιά που χάραξε βαθιές γραμμές τόσο στο πολιτιστικό όσο και στο πολιτικό επίπεδο, με μεγέθη πολύ σημαντικά...
K.K.: Συνδέονται κατά τη γνώμη σας αυτοί οι προβληματισμοί με τη σημερινή πολύπλευρη κρίση;
Ορισμένοι γίνονται ξανά οπαδοί μιας κλειστότερης και συντηρητικής στροφής με ασαφείς αναφορές.
Δ.Μ.: Η παγκοσμιοποιημένη σημερινή κρίση μοιάζει να έχει διχάσει τις στάσεις και τις επιλογές μέσα στον ελληνικό χώρο. Ορισμένοι γίνονται ξανά οπαδοί μιας κλειστότερης και συντηρητικής στροφής με ασαφείς αναφορές. Τέλος πάντων, ας το πούμε απλά και συμπαθητικά: Ή κλεινόμαστε ξανά στο καβούκι μας ή λέμε ότι είμαστε υποχρεωμένοι εκ των πραγμάτων να κινηθούμε μέσα σε ένα ευρύτερο χώρο, και οπωσδήποτε στον ευρωπαϊκό χώρο, ο οποίος αυτή τη στιγμή είναι ο πλέον χειμαζόμενος. Αυτή η στάση είναι η οδυνηρότερη και η δυσκολότερη. Οι καιροί επιβάλλουν, σε οικονομικό και πολιτικό επίπεδο, έναν στοχαστικότερο λόγο, έναν λόγο που μας έχει λείψει.
K.K.: Ας πάμε στην Ιλιάδα. Διαβάζοντας τις τελευταίες επιφυλλίδες σας, φαίνεται ότι η μετάφρασή της βαίνει προς ολοκλήρωση...
Δ.Μ.: Αυτή τη στιγμή ολοκλήρωσα και την 22η ραψωδία. Αν δεν εξοντωθώ, γιατί η ένταση που χρειάζεται είναι τεράστια, ελπίζω να έχει ολοκληρωθεί και να κυκλοφορήσει και ο δεύτερος τόμος πριν τα Χριστούγεννα. Στο μεταξύ, ένα ιδιαίτερα ευχάριστο «πείραμα» πρόκειται να συμβεί, έχει ήδη παρθεί η απόφαση από τον Γιάννη Χουβαρδά, ώστε κάθε Πέμπτη, σε 24 εκδηλώσεις που θα αρχίσουν από τις 14 Οκτωβρίου, να διαβαστούν, μονάχα από γυναίκες, οι ραψωδίες της Ιλιάδας. Ήδη η προσφορά είναι καταπληκτική, η Φωτοπούλου, η Κοταμανίδου, η Κονιόρδου, η Πατεράκη, και άλλες σημαντικές ηθοποιοί έχουν δεχτεί την πρόκληση.
K.K.: Έχοντας πια μελετήσει τον Όμηρο όσο λίγοι, διακρίνετε πίσω από αυτά τα δύο έπη τη φωνή ενός και μόνο δημιουργού;
Δ.Μ.: Είναι ευτύχημα που οι βιογραφικές μας πληροφορίες για τον Όμηρο είναι ελάχιστες. Έτσι, περνάει όλο το βάρος από το πρόσωπο του ποιητή, του παραγωγού, στο ίδιο το έργο. Για τη φωνή του Ομήρου ισχύει αυτό που έχω βάλει ως μότο στην μετάφραση της Οδύσσειας: «Είναι πολλών ανθρώπων παιδιά τα λόγια μας».
K.K.: Έχετε κάποια προτίμηση ανάμεσα στα δύο έπη;
Η Ιλιάδα είναι ένα έπος απολύτως παροντικό, που τελειώνει σαν τραγωδία.
Δ.Μ.: Η Ιλιάδα, αν και γράφθηκε πρώτο χρονικά (με μια διαφορά περίπου τριάντα με σαράντα χρόνια), είναι ένα έργο πολύ πιο σύγχρονο από την Οδύσσεια. Η Οδύσσεια είναι αγαπησιάρικο έπος, παρελθοντολογικό κατά βάση, πράγματα τα οποία πέρασαν και τα αναδιηγείται ο ήρωας και τα ακούμε κι εμείς από κάποιου είδους απόσταση ασφαλείας. Η Ιλιάδα είναι ένα έπος απολύτως παροντικό, που τελειώνει σαν τραγωδία. Χωρίς νικητές και ηττημένους. Με αμοιβαίο πένθος ανάμεσα στα δύο στρατόπεδα. Η παραβατικότητα αυτού του έπους δεν είναι απλώς σύγχρονη, θα έλεγα ότι μοιάζει να είναι προδρομική για τις μέρες που ζούμε.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)


